Η ιστορία των σεισμών στην Κύπρο είναι ένα οδυνηρό θέμα. Ήδη από το 1500 π.Χ. υπάρχουν οι πρώτες ενδείξεις καταγεγραμμένων σεισμικών δονήσεων, ενώ οι σεισμολόγοι αναφέρουν πως κατά μέσο όρο κάθε 250 χρόνια προκαλείται ένας καταστροφικός σεισμός στην Κύπρο. Το νησί μας βρίσκεται μέσα στη δεύτερη σε μέγεθος σεισμόπληκτη ζώνη της Γης ενώ από το 27 π.Χ. μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί 37 καταστρεπτικοί σεισμοί. Κάποτε είχαν ως θύματα αρχαία μνημεία ενώ σε χειρότερες περιπτώσεις κατέληγαν σε εθνικές τραγωδίες με περισσότερα από 200 θύματα.

Μάλιστα, ο πρώτος καταγεγραμμένος σεισμός που εντοπίζεται κατά την Κρητιδική περίοδο το 70.000.000 π.Χ και κατά την Ηώκαινο περίοδο το 20.000.000 π.Χ. αναφέρει πως η Κύπρος ενώ ήταν ενωμένη με την Ελλάδα, τη Μ. Ασία και τη Συρία, βυθίσθηκε λόγω ισχυρού σεισμού.

Ο πρώτος σεισμός

Το 143 π.Χ ο Στράβωνας περιγράφει τον πρώτο σεισμό, ο οποίος  προκάλεσε τσουνάμι που κατέκλυσε τα παράλια της Κύπρου.

Από Πάφος, Αυγούστα

Δώδεκα χρόνια αργότερα, το 15 π.Χ., ακόμη ένας ισχυρός σεισμός έπληξε πάλι την Πάφο, τόσο πολύ αυτή τη φορά που καταστράφηκε. Από τα ερείπιά της οι Ρωμαίοι την έκτισαν ξανά, δίνοντάς της το όνομα Αυγούστα.

Ο μεγαλύτερος σεισμός της Κύπρου

Το 76 μ.Χ. η Σαλαμίνα, το Κίτιο και η Πάφος καταστράφηκαν ολοσχερώς από τον μεγαλύτερο σεισμό που βίωσε μέχρι σήμερα η Κύπρος.

Η Σαλαμίνα και η Πάφος καταστράφηκαν ξανά για δεύτερη φορά το 332 μ.Χ. και 342 μ.Χ., αντίστοιχα.

Ο σεισμός που έσβησε το Κούριο

Το 365 μ.Χ. προκλήθηκε ένας από τους συγκλονιστικότερους σεισμούς στην κυπριακή ιστορία που έπληξε Ελλάδα, Κρήτη, Μικρά Ασία, Κύπρο και Αίγυπτο με πιθανό επίκεντρο τις ανατολικές ακτές της Κρήτης. Ο σεισμός ήταν τόσο ισχυρός που το αρχαία Κούριο καταστράφηκε ολοσχερώς και εξαφανίστηκε.

Εκφράσεις των τελευταίων κατοίκων του κουρίου λίγο πριν ο σεισμός καταστρέψει τα πάντα

Σεισμός και τσουνάμι

Στις 3 Μαιου 1222, ένας ισχυρός σεισμός συνοδευόμενος από τσουνάμι χτύπησε την Πάφο και τη Λεμεσό με αποτέλεσμα να καταστρέψει το λιμάνι της Πάφου και να αφήσει την πόλη χωρίς νερό.

1480 μ.Χ.

Για πρώτη φορά γίνεται λόγος για ένα αρκετά κατασροφικό σεισμό που έγινε αισθητός στην πρωτεύουσα και προξένησε σοβαρές ζημιές σε αρκετά κτήρια και ιδίως στην εκκλησία της Αγίας Σοφίας.

Η εκκλησία είχε ήδη υποστεί ζημιές από σεισμό το 1222, το 1267, το 1303, το 1481, το 1491 ενώ το 1546 καταστράφηκε ολοσχερώς. Τέλος, το 1718 στη Λευκωσία προκλήθηκε ισχυρός σεισμός από τον οποίο κτήρια κατέρρευσαν και πολλοί άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους.

200 νεκροί

Στις 10 Δεκεμβρίου 1753 η Κύπρος βίωσε για πρώτη φορά μια εθνική τραγωδία από φυσικά φαινόμενα. Ο ισχυρός σεισμός εκείνη της μέρας με επίκεντρο την Αμμόχωστο, είχε ως αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους 200 άνθρωποι.

1896-1937

Σε διάστημα τεσσάρων δεκαετιών η Κύπρος βίωσε αλλεπάλληλους, καταστρεπτικούς σεισμούς.

29 Ιουνίου 1896 – Σεισμός μεγέθους 6,5 ρίχτερ προκάλεσε ζημιές στην επαρχία της Λεμεσούκαι κυρίως στο Ακρωτήρι και την Επισκοπή.

5 Ιανουαρίου 1900 – σεισμός μεγέθους 5,7 ρίχτερ προκάλεσε ζημιές στη Μεσαορία.

23 Φεβρουαρίου 1906 – Σεισμός μεγέθους 5,3 ρίχτερ που έγινε αισθητός σε όλο το νησί προκάλεσε ζημιές στη Λεμεσό και το Κολόσσι.

18 Φεβρουαρίου 1924 – σεισμός μεγέθους 6 ρίχτερ προκάλεσε ζημιές στην Αμμόχωστο.

13 Δεκεμβρίου 1927 – σεισμός μεγέθους 5 ρίχτερ προκάλεσε ζημιές στη Λεμεσό, το Κοιλάνι, το Πέρα Πεδί και το Μονάγρι.

9 Μαίου 1930 – σεισμός 5,4 ρίχτερ προκαλεί ζημίες στην Πάφο.

26 Ιουνίου 1937 – σεισμός μεγέθους 4,7 ρίχτερ προκάλεσε ζημιές στην Πάχνα, το Όμοδος, το Άρσος, τις Πλάτρες και τη Σαλαμιού.

Άρθρο από την εφημερίδα Ελευθερία το 1953

Ο σεισμός στο Παραλίμνι

Τις 20 Ιανουαρίου 1941 στις 5:35 π.μ. ολόκληρο το νησί «Εδονήθη» από ισχυρό σεισμό που έγινε αισθητός παντού με επίκεντρο το Παραλίμνι Αμμοχώστου, το οποίο καταστράφηκε ολοσχερώς. Μέσα σε 15 δευτερόλεπτα κατέρρευσαν 37 σπίτια ενώ 146 «ημικατέρρευσαν» και 500 κάτοικοι έμειναν άστεγοι.

Ο φοβερός σεισμός της Πάφου

10 Σεπτεμβρίου 1953. Ώρα 6 π.μ. ισχυρές σεισμικές δονήσεις με επίκεντρο την Πάφο γίνονται αισθητές μέχρι την Τουρκία και το Ισραήλ. Ο σεισμός ήταν τόσο καταστροφικός που 40 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους, 1000 τραυματίστηκαν, 4.000 έμειναν άστεγοι, 1600 σπίτια καταστράφηκαν ενώ 10.000 σπίτια και κτήρια υπέστησαν ζημιές. Επιπλέον, πέντε χωριά μετατράπηκαν σε ερείπια ενώ άλλα 105 υπέστησαν μικρότερες ζημιές. Οι κάτοικοι της Πάφου μιλάνε μέχρι σήμερα για τον φοβερό εγκέλαδο.

Αεροφωτογραφία της κατεστραμμένης Πάφου το 1953

Δολοφονικά ρίχτερ

Στις 23 Φεβρουαρίου 1995, σεισμός μεγέθους 5,7 ρίχτερ με επίκεντρο και πάλι την Πάφο είχε ως αποτέλεσμα δύο νεκρούς στη Μηλιού, πέντε τραυματισμούς, 50 σπίτια καταστράφηκαν και 200 άνθρωποι έμειναν άστεγοι.

Στις 9 Οκτωβρίου 1994, ένας άλλος σεισμός 6,5 βαθμών στην Πάφο και τη Λεμεσό σκότωσε άλλους δύο ανθρώπους.

Πληροφορίες: Χρονικό του Πολίτη, Η Κύπρος των σεισμών