Της Ιλιάνας Κουλαφέτη

Μετά την καταστροφική μάχη της Χοιροκοιτίας, οι Μαμελούκοι λεηλατούν την Κύπρο. Ένας σταβλάρχης αποφασίζει να υποκινήσει τους καταπιεσμένους δουλοπάροικους σε επανάσταση και να γίνει βασιλιάς τους. Μία επανάσταση που θα μπορούσε να αποτελέσει το ιδανικό παράδειγμα για τους απανταχού καταπιεσμένους του κόσμου. Ο Ρε Αλέξης, όπως έμεινε γνωστός, αγωνίστηκε για την ελευθερία και τα δικαιώματα των φτωχών κατοίκων της Κύπρου και βρήκε φρικτό θάνατο στο ικρίωμα.

Ο σταβλάρχης που έγινε βασιλιάς

Ο Αλέξης καταγόταν από την Κατωμηλιά. Εργαζόταν ως σταβλάρχης στην υπηρεσία του βασιλιά και αποτελούσε μέλος των αγγελιοφόρων του. Παρόλα αυτά η πίστη μου δεν κατευθυνόταν προς τη βασιλική αυλή αλλά προς τον κυπριακό λαό. Έτσι, μόλις το φουσάτο των Μαμελούκων αποχώρησε από την Κύπρο, αφήνοντας πίσω του στάχτες και αποκαϊδια, ο Αλέξης βρήκε την ευκαιρία που έψαχνε.

 

Υποκινώντας μία μερίδα φτωχών δουλοπάροικων, μιλώντας τους για τα δεινά τους και για τις φορολογικές αδικίες, δημιούργησε τον δικό του στρατό και ξεκίνησε τη δική του επανάσταση.

Η απήχηση ήταν μεγάλη και μετά από πολλές θρυλικές μάχες σε μικρό χρονικό διάστημα, καταφέρνει να καταλάβει σημαντικά αστικά και αγροτικά κέντρα όπως τη Μόρφου, τη Λεμεσό, τη Λεύκα, την Περιστερώνα, την Ορεινή και το Λευκόνοικο. Ο χρονικογράφος Λεόντιος Μαχαιράς αναφέρει:

«Έβαλαν οι χωργιάτες καπετάνον εις την Λεύκαν, άλλον καπετάνον εις την Λεμεσόν,  άλλον εις την Ορεινήν, και εις την Περιστερόναν άλλον, και εις του Μόρφου καπετάνον, και εις Λευκονικον ρήγαν Αλέξην, και όλοι οι χωργιάτες εδόθησαν εις την πόταξίν του και αννοίξαν τες αποθήκες και εκουβαλούσαν τα κρασία, τους καλοπίχερους, έτεροι έπαιρναν το ψουμίν από τ’αλώνια, άλλοι τα ζαχάριτα και ποδέλοιπα πράγματα τους καλούς λας».

Τελικά το Λευκόνοικο αποτέλεσε την έδρα του βασιλείου του και οι χωρικοί τον ονόμασαν Ρε Αλέξη, από το λατινικό rex που σημαίνει ρήγας/βασιλιάς.

Το τραγικό τέλος

Η είδηση για την επαναστατημένη Κύπρο θορύβησε τις βασιλικές αυλές της Δύσης, την Αγία Εδρα και το Σουλτάνο του Καΐρου. Παραμερίζοντας τις όποιες διαφορές τους συνασπίστηκαν για να καταπολεμήσουν τους επαναστατημένους Κύπριους, γνωρίζοντας πως η επανάσταση αυτή θα μπορούσε να αποτελέσει τη σπίθα για να επαναστατήσουν κι άλλοι καταπιεσμένοι λαοί.

Στις 12 Μαίου 1427 ο Ρε Αλέξης συλλαμβάνεται από Ιωαννίτες Ιππότες. Μεταφέρεται αιχμάλωτος στη Λευκωσία, όπου εκεί υπόκειται σε φρικτά βασανιστήρια. Σχεδόν ξεψυχισμένος διαπομπεύεται στους δρόμους της Λευκωσίας και τέλος απαγχονίζεται σε μία συκαμινιά. Το φρικτό θέαμα παρακολουθούν γεμάτοι ευχαρίστηση οι ευγενείς του παλατιού.

Ο Ρε Αλέξης, μπορεί να βρήκε φρικτό θάνατο στα χέρια των καταπιεστών του, ωστόσο η επανάσταση του δεν σβήστηκε, παραμένοντας ως τρανό παράδειγμα της θέλησης των λαών να αντισταθούν στους «ισχυρούς» της κάθε εποχής.