Της Ιλιάνας Κουλαφέτη

Χριστούγεννα 1957. Ο φωτογραφικός φακός του Τάιμς οφ Σάιπρους και ο δημοσιογράφος Άλκης Ανδρέους συνάντησαν έναν υπεραιωνόβιο Κύπριο στον Λυθροδόντα. Καλοστεκούμενος, όπως τον περιγράφει το άρθρο, και με λεβέντικη περηφάνια, ο παραδοσιακός βρακάς είναι ίσως και σύμφωνα με τα λεγόμενά του, ο μακροβιότερος άνθρωπος που έζησε στην Κύπρο, που αποτέλεσε θέμα για το περιοδικό και δεν ξαφνιάζει το γεγονός πως αποτελεί θέμα και σήμερα.

Καλοκαίρι 2019. Περπατάμε στο χωριό, ντάλα μεσημέρι, με μοναδικό σκοπό να εντοπίσουμε ανθρώπους που έχουν να διηγηθούν την ιστορία του χωριού. Κάνοντάς μας τη χάρη, να κάνει παύση από τη μεσημβρινή του ανάπαυλα και το μεσημεριανό του γεύμα, η φιλόξενη οικογένεια του Σταύρου Μαυρομμάτη μας περιμένει για να μας διηγηθεί τις ημέρες του Αγώνα της ΕΟΚΑ, αφού κι εκείνος και η οικογένεια της συζύγου του αφιερώθηκαν στο έπος του ’55 – ’59.

Ο κύριος Σταύρος Μαυρομάτης κρατάει περήφανα το αφιέρωμα που έγραψε το Τάιμς οφ Σάιπρους για τον παππού του

Παρόλα αυτά, κι ενώ ο ίδιος αρχίζει την εξιστόρηση των γεγονότων από την παιδική του ηλικία, την οικογένεια και τις αναμνήσεις του, πέφτει το μάτι μας σε ένα κάδρο, ανάμεσα στα πολλά, που στέκει μία γνώριμη φιγούρα. Είναι ο υπεραιωνόβιος Κύπριος του Λυθροδόντα, Παναγής Ζεβεδαίου, για τον οποίο το 1957 το Τάιμς οφ Σάιπρους αφιέρωσε ένα δισέλιδο άρθρο.

«Εν ο παππούς μου τούτος!», μας λέει όλο καμάρι, και μία παύση εισάγει την ιστορία του μακροβιότερου Κύπριου. «Και ποιο είναι το μυστικό της μακροζωίας του;», ρωτάμε. «Επαντρεύτην στα 50 του!», μας αφοπλίζει γλυκά η απάντησή του. «Εζούσεν πας στα βουνά, βοσκός, έως τα 50 του, τζιαι μόνον τότε εκατέβην στο χωρκό, όταν επαντρεύτην μία 40ρα. Τζι έπιννεν τζιαι τη ζιβάνα του»

Ο Παναγής Ζεβεδαίος άριστερά ποζάρει με τη μαγκούρα τουκαι δεξιά με ένα «κοπελλούι νέο», τον Κυριάκο Κολιαντρή, ηλικίας 80 ετών!

Ανατρέχοντας στο άρθρο του περιοδικού, ο ίδιος ο Παναγής Ζεβεδαίος, μοιάζει με έναν «νεαρό» γέροντα, που δεν του έκανε καμία εντύπωση πως όντας 124 χρονών, εκείνη την εποχή, η ζωή του συνεχιζόταν κανονικά. Δήλωνε, μάλιστα, πως θυμόταν ιστορικά γεγονότα της Κύπρου, όπως την άφιξη των Βρετανών στο νησί αλλά και την ανακαίνιση της εκκλησίας του Λυθροδόντα το 1863, αφού ο ίδιος όντα γεννημένος το 1834, εργάστηκε εκεί ως «αρκάτης».

Ο Παναγής Ζεβεδαίος, το 1957 καταμετρούσε οχτώ παιδιά, δώδεκα εγγόνια, εικοσιπέντε δισέγγονα και τρία τρισέγγονα και παρόλα τα 124 του χρόνια, τότε, συνέχιζε να εργάζεται φυτεύοντας δέντρα ή «πηγαίνοντας στις ελιές». Η ρουτίνα του είχε πρωινό εγερτήριο και ύπνο νωρίς, βόλτα στα χωράφια με μία από τις εγγονές του, στους ελαιώνες και στις υπεραιωνόβιες ελιές.

Σύμφωνα με τον κύριο Σταύρο Μαυρομμάτη, ο Παναγής Ζεβαδαίος, ο λεβεντόγερος, πέθανε σε ηλικία 127 ετών.