Της Ιλιάνας Κουλαφέτη στην Παρασκευή Λοΐζου

Τα καλοκαίρια τα θεωρούσα ανέκαθεν ελληνικά. Λίγο η καταγωγή, λίγο η ομορφιά, λίγο ο μύθος του ατελείωτου ελληνικού καλοκαιριού, το να μην πατήσω το πόδι μου για τουλάχιστον ένα τριήμερο στο απέραντο γαλάζιο της Ελλάδας φάνταζε και φαντάζει ιεροσυλία.

Δεν ήταν δύσκολο να κλείνω τα μάτια και να διαλέγω προορισμό. Ωστόσο, κάθε 3-5 χρόνια έπρεπε και ήθελα να δηλώνω το παρόν μου στα πατρώα εδάφη. Αυτά για τα οποία άκουγα τον πατέρα μου να καυχιέται πως στην ομορφιά δεν μπορεί να τους παραβγεί κανένα άλλο τοπίο και τη μητέρα μου να επιβεβαιώνει, σαν άλλος Τρικούπης, πως «και να φτύσεις κάτω, κάτι ωφέλιμο θα φυτρώσει». Όχι, γιατί ντρεπόμουν πως θα ξεχάσουν οι μπατζανάκηδες του χωριού «τίνος είμαι εγώ», αλλά επειδή η επαφή μου με την ευλογημένη γη της Μεσσηνίας, αποτελεί μία ισχυρή δόση εγγυημένης ομορφιάς και ηρεμίας, που 99,9% θα χρειαστώ στην επιστροφή μου στο γραφείο.

Η εικόνα ίσως περιέχει: ένα ή περισσότερα άτομα και άτομα κάθονται

«… κάτι μέρες τεράστιες, ατέλειωτες, αιώνιες, που αρχίζουν το ξημέρωμα και τελειώνουν τα χαράματα, μέρες δίχως νύχτες για να ξαποσταίνουμε λιγάκι». Στης Μεσσηνίας τα στενά. Φωτογραφία: Ιλιάνα Κουλαφέτη

Ναι, είναι αλήθεια πως ο κάθε τόπος έχει τα δικά του χαρακτηριστικά: εκείνα που δεν θα βρεις αλλού και για τα οποία έχει να κορδώνει σαν πέρδικα. Ωστόσο, η Μεσσηνία είναι ένα άλλο πράμα. Είναι ένα παζλ εξωτικής ομορφιάς που μπορεί να φιλοξενήσει όλα τα γούστα και όλα τα πορτοφόλια. Από τους μυκηναϊκούς τάφους μέχρι τις ενετικές καστροπολιτείες, τα ασβεστωμένα στενά, τα καταγάλανα νερά, τις μυστικές λίμνες, τις παραλίες-celebrityκαι το glam-ξενοδοχείο Costa Navarino.

Η πολυπρόσωπη Μεσσηνία θα σου προσφέρει τα πάντα, γιατί είναι ένας τόπος που μπορεί να καμαρώνει για τα πάντα.Αρκεί μόνο φτάνοντας στην ψυχή της, να κλείσεις τα μάτια, να ανοίξεις τα παράθυρα και να μυριστείς τους θησαυρούς της ανεξάντλητης μεσσηνιακής γης. Ελαιόλαδο, ρίγανη, θυμάρι, αμπέλια κι αλμύρα, οι μυρωδιές είναι αρκετές για να σιγουρευτείς πως η «Καλλίκαρπη» αυτή γη θα χαράξει ανεξίτηλες εικόνες και οσμές στο μυαλό σου που πάντα θα σε γυρνάνε πίσω. Κι είναι μετά η αμαρτωλή γουρονοπούλα, μεζές καθαρά μεσσηνιακός, και το χύμα κρασί του «υποτιμημένου» ροδίτη, συνοδευμένο από κατακόκκινες ντομάτες βουτηγμένες σε παρθένο ελαιόλαδο. Θέλει πολλά ο άνθρωπος;

Τη δική μου στάση την έκανα στο χωριό μου, που λέγεται Κορυφάσιο. Χτισμένο μόλις λίγα χιλιόμετρα μακριά από τη θάλασσα, το χωριό πρωτοκατοικήθηκε το 1780, όταν κάτοικοι των γύρω περιοχών αναζητούσαν καλύτερη τύχη στις εύφορες πεδιάδες. Βέβαια, πολύ πριν το 1780, στη μακρινή αρχαιότητα, στην περιοχή υπήρχε αρχαίος οικισμός αφιερωμένος στη θεά Αθηνά, που ονομαζόταν Κορυφασία, εξού και το όνομα.

Το Κορυφάσιο βρίσκεται κοντά σε όλους τους προορισμούς και οι επιλογές στρώθηκαν στα πόδια μου προκαλώντας με να εξερευνήσω τόπους ξανά από την αρχή. Βοϊδοκοιλιά, Γιάλοβα, Πύλος, Μεθώνη, Φοινικούντα, Κορώνη, Καλαμάτα, Πολυλίμνιο, Σχοινόλακας.

Η εικόνα ίσως περιέχει: ωκεανός, ουρανός, σύννεφο, νερό, υπαίθριες δραστηριότητες και φύση

Βοϊδοκοιλιά – Φωτογραφία: Διονυσία Μπουσδούκα / Photographic Journey in Messinia

Στο μυθικό Ω της Μεσογείου, την παραλία της Βοϊδοκοιλιάς, δυσκολεύτηκα να σταθώ. Λίγο οι εκατοντάδες «θαλασσοδιψείς» τουρίστες και λίγο οι παιδικές αναμνήσεις μιας παραλίας οικογενειακής, συγκαταλέγοντας στην οικογένεια όλους τους γείτονες, που πλέον ως εικόνα δεν υπήρχε, με έσπρωξαν στη μυστική γωνιά της Γλώσσας. Εκεί που κάποτε οι γονείς μας «έπαιρναν μάτι» τους γυμνιστές της Ευρώπης, που κουβαλούσαν πάνω τους λίγο από Woodstock και σήμερα συνεχίζουν την παράδοση του γυμνισμού ο γερόλυκος Φωτάρας και 5-6 «τολμηροί» συγχωριανοί. Στη Γλώσσα θα πας για να ηρεμήσεις. Για να φορέσεις μια μάσκα και τα βατραχοπέδιλά σου και να προσποιηθείς για λίγο πως ξέρεις να βουτάς. Θα συναντήσεις αχινούς, καβούρια, ψάρια και πονηρές σμέρνες ή θα πασαλειφτείς με άργιλο, τιμώντας έτσι τα δώρα της γης.

Μία μικρή παραλία στην οποία δεν θα δεις πάνω από 20 άτομα ποτέ και για κανένα λόγο. Τα νερά στον μικρό αυτό κολπίσκο είναι διάφανα και η παραλία χρυσαφένια. Τη θάλασσα περιβάλλουν ψηλοί βράχοι που καρφώνονται στα ενδότερά της, ενώ πίσω σου το δάσος που φτάνει μέχρι τις παρυφές της δημιουργεί ένα σκηνικό εξωπραγματικό. Αν νόμιζες πως το Σεϊτάν λιμάνι είναι το κρυφό διαμάντι της ελληνικής θάλασσας, η Γλώσσα σου δίνει χίλιους λόγους να το ξανασκεφτείς.

Στη Βοϊδοκοιλιά επιστρέφεις το απόγευμα. Λίγο πριν ο ήλιος αγκαλιάσει την «κοιλιά του βοδιού» και χαθεί πίσω από το Μεσαιωνικό κάστρο. Γνωστή από την αρχαιότητα έλκει την ονομασία της από τα ομηρικά έπη, όταν ο ποιητής την ονόμασε «Βουφράδα». Αυτή δηλαδή στην κοιλιά της οποίας ζουν τα βόδια. Σύμφωνα με το έπος στην παραλία της Βοϊδοκοιλιάς έφτασε με πλοίο ο γιος του Οδυσσέα, Τηλέμαχος. Στην συνοδεία του είχε τη θεά Αθηνά η οποία είχε μεταμφιεστεί σε Μέντορα. Λέγεται πως περισσότερα από 4.500 άτομα ανάμεσα τους ο βασιλιάς Νέστορας και τα παιδιά του, συγκεντρώθηκαν στην παραλία για να παρακολουθήσουν τη μεγαλοπρεπή τελετή θυσίας στον Ποσειδώνα.

Στα αριστερά της παραλίας δεσπόζει το μεσαιωνικό κάστρο, στην κορυφή του λόφου. Ανεβαίνοντας τον αμμώδη λόφο, θα βρεθείς στα σπλάχνα του «προστάτη» της Γιάλοβας. Η, κυριολεκτικά, αεροπλανική εικόνα που σου προσφέρει το Παλαιόκαστρο, μοιάζει με πίνακα. Η λιμνοθάλασσα της Βοϊδοκοιλιάς, που φιλοξενεί δεκάδες ζώα και βρίσκεται μέσα στην προστατευόμενη ζώνη του Natura 2000, αλλά και η λιμνοθάλασσα της Γιάλοβας, γεμίζουν το μάτι σου με «μπλε». Εκείνο το απέραντο μπλε του Ελύτη. Στην πίσω όψη το Νιόκαστρο, συνεχιστής της ιστορίας, αγναντεύει τον φυσικό κυματοθραύστη της περιοχής, τη νήσο Σφακτηρία και προστατεύει την Πύλο.

Δεν υπάρχει διαθέσιμη περιγραφή για τη φωτογραφία.

Φωτογραφία: Διονυσία Μπουσδούκα / Photographic Journey in Messinia

Τη μαγική αυτήν κωμόπολη που αγκαλιάζει ευλαβικά τον κόλπο του Ναυαρίνου, εκεί όπου το 1827 έγινε η ομώνυμη ναυμαχία. Στο νησιώτικο σκηνικό της, οι επιλογές για ράθυμες και χαλαρωτικές, άσκοπες βόλτες είναι πολλές. Ψηλά σπίτια με κεραμιδένιες στέγες, κατάρτια καϊκιών, μία μεγάλη πλατεία και ένας αιωνόβιος πλάτανος, συνθέτουν μία κλισέ, καρτποσταλίστικη εικόνα που σε ανταμείβει. Τίποτα δεν προδίδει το πολυτάραχο παρελθόν της και σαν σωστή «οικοδέσποινα» της Πελοποννήσου, εγγυείται πως η φιλοξενία στα σπλάχνα της πόλης του Νέστορα είναι μία ονειρεμένη εμπειρία.

Οι καστροπολιτείες όμως της Πελοποννήσου, αναρίθμητες, δεν τσιγκουνεύονται την ύπαρξή τους. Μόνο λίγα χιλιόμετρα ανατολικά της Πύλου, μια γέφυρα με 14 τόξα, υπό το άγρυπνο βλέμμα του λιονταριού του Αγίου Μάρκου, σε εισάγει στο μεσαιωνικό και θαλασσοδαρμένο «Μπούρτζι» της Μεθώνης. Στον μεγαλειώδη κόσμο του κάστρου αυτού των Ενετών, που αποτελούσε ακοίμητο φρουρό του λιμανιού της πόλης, ο χρόνος σταματά. Η επιβλητική του εικόνα, αν και εντυπωσιακή, μεταφέρει με τον άνεμο που λυσσομανάει τις κραυγές των φυλακισμένων που στριμώχτηκαν στα μεγαλοπρεπή τείχη του.

Το Κάστρο της Μεθώνης όμως δεν στέκει μόνο του. Προσπερνώντας το ψαροχώρι της Φοινικούντας, τα περήφανα θαλασσινά τείχη και οι σκαφτοί προμαχώνες περικυκλώνουν το Κάστρο της Κορώνης. Το μεγαθήριο αυτό που κτίστηκε κατά τη διάρκεια των βυζαντινών χρόνων, στέκει μεγαλοπρεπέστατο πάνω από τη γραφική και πολύχρωμη Κορώνη. Η Μεσόγειος δίνεται στο πιάτο δικαιολογώντας την προσωνυμία που δόθηκαν στα δύο κάστρα ως «οι δύο οφθαλμοί της Γαληνοτάτης». Δεν τελειώνει όμως στα πανύψηλα τείχη η ομορφιά της καστροπολιτείας αυτής, αλλά στα δεκάδες αξιοθέατα που εναλλάσσουν τις εποχές σαν παιχνίδι.

Πόσα να πει και πόσα να χωρέσει κάποιος σε ένα μόνο άρθρο για έναν μαγικό προορισμό, ευλογημένο από τη φύση; Για την Καλαμάτα, «την πόλη του Ήλιου», και το ονειρεμένο Πολυλίμνιο. Για την αρχόντισσα Κυπαρισσία και την επιβλητική Μεσσήνη και την αρχέγονη ομορφιά της Μάνης.

Η Μεσσηνία είναι ένας τόπος που μπορεί να καυχιέται. Και είναι λίγοι οι τόποι που μπορούν να συνδυάσουν τόσες ομορφιές και επιλογές. Για τα εκατοντάδες χιλιόμετρα ακτογραμμής, τις χρυσαφένιες αμμουδιές ή τις σκληροτράχηλες θάλασσες, τους κρυφούς κολπίσκους, τα αρχαία μνημεία, την ιστορία, την παράδοση, τις γεύσεις και τη μοναδικά ελληνική φιλοξενία ενός πανέμορφου τόπου.

Θα επανέλθουμε.

Για περισσότερες φωτογραφίες επισκέψου τη σελίδα Photographic Journey in Messinia και μαγέψου ελεύθερα